Babeszjoza u psa

Grafika źródło: https://pixabay.com/photos/dog-puppy-pet-golden-retriever-5632005/ 

SPIS TREŚCI

1. Czym jest Bebesia wywołująca babeszjozę u psów?

2. Jakie są objawy babeszjozy u psa?

2.1. Jak dochodzi do zarażenia psa?

3. Czy każdy kleszcz przenosi babeszjozę?

4. Diagnoza: jak rozpoznać babeszjozę u psa?

5. Jak przebiega leczenie babeszjozy u psów?

5.1. Jakie powikłania może mieć pies?

6. Profilaktyka i ochrona psa przed kleszczami

7. FAQ: pytania i odpowiedzi

Data publikacji: 18 stycznia 2026

Czym jest Bebesia wywołująca babeszjozę u psów?

Źródło: https://pixabay.com/photos/dog-mammal-cute-adorable-fur-fun-5340892/ 

Babesia to pierwotniak - pasożyt krwi, który po dostaniu się do organizmu psa wnika do krwinek czerwonych i namnaża się w nich, przez co krwinki pękają, a pies szybko traci siły i może rozwinąć ciężką chorobę odkleszczową: babeszjozę.

Babeszjozę u psa mogą wywoływać różne gatunki Babesia - zarówno tzw. “duże” jak i “małe” piroplazmy. Wśród dużych w Polsce niebezpieczna dla psów jest Babesia canis.

Jakie są objawy babeszjozy u psa?

Babeszjoza u sów wywołuje najczęściej gorączkę, wyraźne osłabienie, brak apetytu oraz ciemny mocz (hemoglobinuria), a w cięższych przypadkach może prowadzić do żółtaczki, duszności i niewydolności narządów.

Objawy, jakie może zauważyć opiekun u chorego psa to:

• nagła apatia i osłabienie (pies „gaśnie”, nie chce spaceru, dużo leży)
• gorączka (często wysoką)
• brak apetytu, spadek chęci do jedzenia i picia
• bladość błon śluzowych (dziąseł, spojówek) wynikającą z anemii
• ciemny mocz: herbaciany / brunatny / czasem czerwono-brązowy (hemoglobinuria)
• żółtaczka (żółte spojówki i błony śluzowe), szczególnie w cięższych postaciach
• przyspieszony oddech i przyspieszona akcja serca
• wymioty i/lub biegunka (mogą się pojawić, choć nie zawsze)
• ból mięśni, sztywność, niechęć do ruchu

U wielu psów objawy potrafią narastać gwałtownie, ponieważ Babesia namnaża się w krwinkach czerwonych, doprowadzając do ich rozpadu, a organizm reaguje silnym stanem zapalnym.

Wskazówka: jeśli Twój pies w ostatnich dniach miał kontakt z kleszczami (albo był w lesie, na łące, w wysokiej trawie) i nagle pojawia się gorączka, osłabienie, ciemny mocz, to jest układ objawów wymagający pilnej konsultacji weterynaryjnej i badań krwi.

Jak dochodzi do zarażenia psa?

Do zarażenia psa babeszjozą dochodzi najczęściej wtedy, gdy zakażony kleszcz żeruje na skórze zwierzęcia i wraz ze śliną przenosi pierwotniaki Babesia do krwiobiegu psa. Pasożyt trafia do krwi, wnika do krwinek czerwonych i zaczyna się namnażać, co wywołuje chorobę.

W wielu publikacjach podkreśla się, że w Europie (w tym w Polsce) istotnym wektorem jest kleszcz łąkowy Dermacentor reticulatus, który może przenosić Babesia canis - najważniejszy gatunek Babesia odpowiadający za większość zachorowań w naszym regionie.

Pierwsze objawy babeszjozy u psa mogą pojawić się już po 1–3 dniach od zakażenia, ale najczęściej rozwijają się w ciągu 7-14dni.

Czy każdy kleszcz przenosi babeszjozę?

Nie. Nie każdy kleszcz jest nosicielem Babesia, a dodatkowo nie każdy gatunek kleszcza ma takie samo znaczenie epidemiologiczne.

Kluczową rolę w Europie i w Polsce odgrywa Dermacentor reticulatus, a zakażenie kleszczy Babesia może się różnić w zależności od lokalizacji i badania (w niektórych obszarach wykrywano zakażone osobniki, w innych odsetek był bardzo niski).

Diagnoza: jak rozpoznać babeszjozę u psa?

Diagnostyka przy podejrzeniu babeszjozy u psa to ustrukturyzowany proces:

1) Wywiad i ocena ryzyka zakażenia – na tym etapie weterynarz zazwyczaj zbiera kluczowe informacje, które już sugerują babeszjozę.

2) Badanie kliniczne psa – w badaniu ogólnym weterynarz szuka typowych symptomów.

3) Badania podstawowe – morfologia krwi, biochemia krwi, badanie moczu.

4) Potwierdzenie laboratoryjne – PCR wykrywa DNA pasożyta; test ELISA wykrywa przeciwciała.

5) Diagnostyka różnicowa – babeszjoza może przypominać inne stany (też potencjalnie pilne), lekarz często bierze pod uwagę inne choroby odkleszczowe (np. anaplazmoza, ehrlichioza); ostre zatrucia / hemolizy innego pochodzenia.

Jak przebiega leczenie babeszjozy u psów?

Leczenie babeszjozy u psa trzeba rozpocząć szybko, bo choroba może postępować gwałtownie – pasożyt niszczy krwinki czerwone i wywołuje silną reakcję zapalną. Terapia zaczyna się od leczenia przyczynowego, czyli podania leku przeciw Babesia, aby zatrzymać namnażanie pasożyta. Równolegle wdraża się leczenie wspomagające: kroplówki dożylne, kontrolę gorączki, wymiotów i zaburzeń metabolicznych, a w cięższych przypadkach tlenoterapię. Jeśli dochodzi do dużej anemii, konieczna może być transfuzja krwi. U psów z powikłaniami (np. niewydolność nerek, zaburzenia krzepnięcia, duszność) potrzebna bywa intensywna terapia i stałe monitorowanie. Po leczeniu zaleca się obserwację i badania kontrolne, ponieważ możliwe jest nosicielstwo lub nawrót choroby.

---

Szukasz zdrowej karmy dla psa?

Sprawdź: Hipoalergiczna karma dla psa

---

Jakie powikłania może mieć pies?

Babeszjoza to choroba ogólnoustrojowa, dlatego u części psów – zwłaszcza leczonych zbyt późno – może prowadzić do groźnych powikłań, takich jak:

• ostra niedokrwistość hemolityczna (gwałtowny rozpad krwinek czerwonych)
• żółtaczka i zaburzenia pracy wątroby
• ostra niewydolność nerek (szczególnie przy hemoglobinurii i odwodnieniu)
• zaburzenia krzepnięcia / DIC
• wstrząs i zapaść krążeniowa
• zaburzenia oddychania / ARDS (ciężka duszność)
• powikłania neurologiczne (np. zaburzenia świadomości, chwiejny chód)
• zapalenie trzustki

Profilaktyka i ochrona psa przed kleszczami

Babeszjoza to choroba odkleszczowa, więc profilaktyka w praktyce sprowadza się do jednego: trzeba maksymalnie ograniczyć liczbę wcięć kleszczy i skrócić czas, w którym kleszcz może żerować na psie.

Najważniejszym elementem profilaktyki jest stałe stosowanie preparatów przeciw kleszczom. W artykułach naukowych podkreśla się, że profilaktyka przeciwkleszczowa jest kluczowa, ponieważ sama szybka reakcja po zauważeniu kleszcza może nie wystarczyć - kleszcz może zostać przeoczony, a do zakażenia może dojść zanim zdążysz go usunąć.

W praktyce stosuje się:

• tabletki doustne – wygodne i zwykle bardzo skuteczne,

• krople spot-on – działają kontaktowo, ale wymagają pilnowania terminów i zasad stosowania,

• obroże przeciwkleszczowe – dobry wybór zwłaszcza dla psów dużo przebywających w terenie.

Warto wiedzieć: nawet najlepsza profilaktyka nie daje 100% gwarancji. Dlatego drugi filar ochrony to codzienne sprawdzanie psa po spacerze (zwłaszcza wiosną i jesienią).

Po powrocie do domu warto przejechać ręką po sierści i obejrzeć:

• okolice szyi i obroży,

• pachwiny,

• brzuch,

• uszy i okolice oczu,

• przestrzenie między palcami.

To miejsca, gdzie kleszcze najczęściej żerują, bo skóra jest tam cienka i dobrze ukrwiona.

Jeżeli znajdziesz kleszcza, usuń go od razu. Najlepiej użyć pęsety lub specjalnego haczyka/lassa. Złap kleszcza możliwie blisko skóry i wyciągnij pewnym ruchem. Następnie zdezynfekuj miejsce wcięcia.

FAQ: pytania i odpowiedzi

Czy babeszjoza u psa jest śmiertelna?

Może być, zwłaszcza gdy leczenie jest rozpoczęte zbyt późno. Babeszjoza uszkadza układ krwionośny i narządy (szczególnie nerki). Dobra wiadomość: szybka reakcja opiekuna i leczenie weterynaryjne znacząco zwiększają szanse psa.

Ile czasu po kleszczu może wystąpić babeszjoza?

Zwykle objawy pojawiają się po kilku dniach, ale w praktyce bywa różnie (zależnie od intensywności zakażenia i odporności psa). Dlatego po usunięciu kleszcza warto obserwować psa co najmniej przez 7–14 dni.

Bibliografia

P. Bilic, J. Kules, R. Baric, V. Mrljak, Canine babesiosis: where do we stand? https://actaveterinaria.rs/uploads/documents/038d280ca6007d78b52951822835f3bb25bf8267_01-Mrljak.pdf (dostęp: 20.01.2026).

J. Gundłach, A. Sadzikowski, Parazytologia i parazytozy zwierząt, PWRiL, Warszawa 2004.

Z. Malinovska, Canine babesiosis and therapy options – a review, https://reference-global.com/2/v2/download/article/10.2478/fv-2024-0017.pdf (dostęp: 20.01.2026).

J. Schoeman, Canine babesiosis, https://repository.up.ac.za/server/api/core/bitstreams/b299313b-463a-48de-a262-1fd9433a3b18/content (dostęp: 20.01.2026).

W. Zygner, O. Gójska-Zygner, J. Bartosik, P. Górski, J. Karabowicz, G. Kotomski, L. Norbury, Canine Babesiosis Caused by Large Babesia Species: Global Prevalence and Risk Factors—A Review, https://www.mdpi.com/2076-2615/13/16/2612 (dostęp: 20.01.2026).

Anna Bator

Pisząca od lat z pasji i codziennego doświadczenia zdobywanego przy swoim czworonożnym przyjacielu. Opiekunka Kokosa - beagle'a zmagającego się z wrażliwym układem pokarmowym, którego wyzwania inspirują do dzielenia się wiedzą